Tỷ lệ ung thư đại trực tràng đang tăng vọt ở người trẻ - Lối sống của bạn có đang khiến bạn gặp nguy cơ?

Tại Hoa Kỳ, ung thư đại trực tràng (CRC) là loại ung thư được chẩn đoán nhiều thứ ba và cũng là nguyên nhân gây tử vong do ung thư đứng thứ ba ở cả nam và nữ. Theo ước tính của Hiệp hội Ung thư Hoa Kỳ (ACS), chỉ riêng trong năm 2025 sẽ có khoảng 154.000 ca mới được chẩn đoán tại Mỹ.
Ung thư đại trực tràng hình thành ở các mô mềm của hệ tiêu hóa, thường xuất hiện trong lớp niêm mạc đại tràng hoặc trực tràng.

Trên toàn cầu, căn bệnh này cũng đang lan rộng nhanh chóng. Các nghiên cứu cho thấy cứ 24 nam giới thì có 1 người, và cứ 26 phụ nữ thì có 1 người sẽ mắc ung thư đại trực tràng trong suốt cuộc đời.

Báo cáo mới nhất nhấn mạnh một thực tế đáng lo ngại: 1 trong 5 người được chẩn đoán ung thư đại trực tràng hiện nay dưới 55 tuổi. Thậm chí, nhiều người trẻ khỏe mạnh cũng đang bị ảnh hưởng.
Từ giữa những năm 1990, số ca bệnh ở người 20–39 tuổi tăng đều 2% mỗi năm. Các chuyên gia cho rằng nguyên nhân chủ yếu đến từ lối sống ít vận động, thiếu tập thể dục, ăn nhiều thịt đỏ và thực phẩm chế biến sẵn.

Ảnh: Ung thư đại trực tràng hình thành ở các mô mềm của hệ tiêu hóa, thường xuất hiện trong lớp niêm mạc đại tràng hoặc trực tràng

Các yếu tố nguy cơ

Khi tìm hiểu nguy cơ mắc ung thư đại trực tràng, có một số điều bạn nên lưu ý.
Một số yếu tố liên quan đến lối sống có thể thay đổi được, nhưng yếu tố di truyền thì không.
Hãy tự hỏi:

• Tôi có những yếu tố nguy cơ nào?
• Tôi có hiểu rõ chúng không?
• Tôi đã đủ thông tin để chủ động giảm nguy cơ mắc bệnh chưa?

Ăn uống và lối sống lành mạnh giúp giảm nguy cơ

Những gì bạn ăn và cách bạn sống ảnh hưởng rất lớn đến khả năng mắc bệnh:

• Chế độ ăn nhiều chất béo, ít chất xơ
  Ăn nhiều thịt đỏ và thực phẩm chế biến nhưng ít chất xơ, trái cây và rau củ sẽ làm tăng nguy cơ ung thư đại trực tràng.
  Quỹ Nghiên cứu Ung thư Thế giới khuyến nghị hạn chế thịt đỏ và thực phẩm chế biến còn 340–510g (12–18oz) mỗi tuần để giảm nguy cơ.
• Béo phì & ít vận động
  Thiếu vận động và thừa cân làm tăng nguy cơ mắc bệnh.
  Hãy cố gắng đi bộ 30–60 phút mỗi ngày, và trao đổi với bác sĩ nếu bạn lo lắng về cân nặng hoặc thói quen sinh hoạt của mình.
• Hút thuốc & uống rượu
  Hút thuốc lâu năm và uống rượu nhiều có liên quan đến khả năng mắc CRC cao hơn.
  Việc bỏ thuốc và hạn chế rượu sẽ giúp giảm đáng kể nguy cơ, hãy hỏi bác sĩ về các chương trình hỗ trợ phù hợp.

Những yếu tố ngoài tầm kiểm soát

• Tuổi tác: Giống như nhiều loại ung thư khác, nguy cơ CRC tăng dần theo tuổi, đặc biệt sau 50 tuổi.
• Tiền sử gia đình & di truyền: Nếu gia đình bạn có người mắc CRC hoặc polyp đại tràng, bạn sẽ có nguy cơ cao hơn.
  Một số hội chứng di truyền như ung thư đại trực tràng di truyền không do đa polyp ( Hội chứng Lynch), Hội chứng đa polyp liên quan gen MYH (MYH-associated polyposis), hay Hội chứng đa polyp tuyến gia đình (FAP) cũng làm tăng khả năng mắc bệnh.
• Bệnh lý mạn tính: Các bệnh viêm đường ruột như viêm loét đại tràng hoặc Crohn có thể gây viêm kéo dài, làm tăng nguy cơ ung thư.

Nếu bạn thuộc nhóm này, hãy trao đổi với bác sĩ về việc tầm soát sớm.

Ảnh: Ăn nhiều thịt đỏ và thực phẩm chế biến nhưng ít chất xơ, trái cây và rau củ sẽ làm tăng nguy cơ ung thư đại trực tràng

Lắng nghe cơ thể bạn – Nhận biết các triệu chứng sớm

Hãy chú ý tới những thay đổi bất thường của cơ thể, bao gồm:

• Thay đổi thói quen đại tiện (tiêu chảy hoặc táo bón kéo dài)
• Có máu trong phân
• Đau bụng hoặc khó chịu vùng bụng
• Sụt cân không rõ nguyên nhân
• Mệt mỏi, thiếu máu, hoặc nồng độ sắt thấp

Nếu bạn gặp các dấu hiệu này, đừng hoảng sợ hay ngại ngùng, hãy đi khám sớm để được kiểm tra. Đi Ngoài Ra Máu Có Phải Ung Thư? Bác Sĩ Bệnh Viện Việt Đức Giải Đáp

Phát hiện sớm cứu sống nhiều người

Tin tốt là ung thư đại trực tràng có thể phòng ngừa hoặc điều trị hiệu quả nếu được phát hiện sớm.
Hướng dẫn hiện nay khuyến cáo tầm soát định kỳ từ 45 tuổi, và sớm hơn nếu có yếu tố nguy cơ.

Các hình thức tầm soát phổ biến gồm:

• Nội soi đại tràng (Colonoscopy): phương pháp “tiêu chuẩn vàng”, giúp quan sát toàn bộ đại tràng và trực tràng.
• Xét nghiệm phân (Stool test): kiểm tra máu hoặc DNA bất thường trong phân.

Ngoài ra, có những phương pháp mới đang thay đổi cách tầm soát CRC:

• Tháng 7/2024, Cục Quản lý Thực phẩm & Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) phê duyệt xét nghiệm máu đầu tiên để tầm soát ung thư đại tràng, giúp phát hiện DNA của tế bào ung thư trong máu ít xâm lấn và dễ thực hiện hơn.
  Phương pháp này hiện được bảo hiểm chi trả cho một số nhóm có nguy cơ cao, dù chưa được NCCN chính thức khuyến nghị rộng rãi.

Các lựa chọn điều trị – Luôn có hy vọng

Nếu bạn hoặc người thân được chẩn đoán mắc CRC, hãy biết rằng có nhiều phương pháp điều trị hiệu quả, gồm:

• Phẫu thuật loại bỏ khối u
• Hóa trị hoặc xạ trị để tiêu diệt tế bào ung thư còn sót lại
• Liệu pháp miễn dịch (immunotherapy) giúp hệ miễn dịch tấn công tế bào ung thư.

Tùy vào giai đoạn và đặc điểm di truyền của khối u, bác sĩ sẽ xây dựng phác đồ điều trị phù hợp.
Ở giai đoạn sớm, chỉ cần phẫu thuật đôi khi là đủ; với giai đoạn muộn hơn, cần phối hợp phẫu thuật, hóa trị, xạ trị và liệu pháp miễn dịch để đạt kết quả tốt nhất.

Hãy cùng lan tỏa nhận thức!

Trong Tháng nâng cao nhận thức về ung thư đại trực tràng, hãy cởi mở nói về sức khỏe đường ruột!
Chia sẻ thông tin này với người thân, bạn bè khuyến khích họ đi tầm soát sớm và nhận biết các triệu chứng cảnh báo.

Cùng nhau, chúng ta có thể góp phần hướng tới một thế giới không còn ung thư.

Nguồn: cancerresearch.org
 

Lưu ý: Công ty TNHH Thương Mại Quốc Tế Merinco là nhà phân phối vật tư y tế, không cung cấp lời khuyên y khoa. Nội dung chỉ nhằm mục đích thông tin – không thay thế tư vấn từ bác sĩ. Một phần nội dung được tạo ra với sự hỗ trợ của trí tuệ nhân tạo và có thể chưa đầy đủ hoặc không được cập nhật thường xuyên. Vui lòng tham khảo ý kiến chuyên gia y tế trước khi sử dụng bất kỳ sản phẩm nào.